Biên niên sự kiện

Sáng, tại Quảng trường Ba Đình, Chủ tịch Hồ Chí Minh dự cuộc mít tinh của trên 20 vạn nhân dân Thủ đô chào mừng lần thứ 16 Quốc khánh nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.

Khi đơn vị diễu hành cuối cùng vừa đi qua, cả khối người mít tinh kéo tới gần lễ đài hoan hô Chủ tịch Hồ Chí Minh. Người vẫy chào và nói với mọi người: “Hiện nay, tất cả chúng ta đều 16 tuổi. Bây giờ toàn dân ta đều bước sang tuổi 17. Tuổi 17 tức là tuổi thanh niên cường tráng, vui vẻ, hăng hái, dũng cảm. Vui Quốc khánh rồi, toàn dân ta phải ra sức thi đua tăng gia sản xuất, thực hiện tiết kiệm để hoàn thành vượt mức kế hoạch nhà nước năm 1961, kế hoạch 5 năm lần thứ nhất...”.

Tháng 9, trước ngày 2

Chủ tịch Hồ Chí Minh trả lời phỏng vấn của phóng viên thường trú báo L’Humanité tại Hà Nội(1).

Giải thích nguyên nhân của ý chí phi thường của nhân dân Việt Nam đã đấu tranh liên tục trong chín năm với một nghị lực làm cho chính kẻ thù cũng phải kinh ngạc, Chủ tịch nói:

“Nhân dân nước chúng tôi có ý chí phi thường là do lòng tự trọng muốn sống làm người chứ không chịu làm nô lệ. Điều này cũng đúng với những nhà trí thức nước chúng tôi thiết tha với nền văn hóa dân tộc. Chúng tôi không mất gì cả, mà chỉ mất xiềng xích thôi”.

Trả lời câu hỏi về thái độ của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa trong mối quan hệ Pháp - Việt trước những vết thương đau đớn do ách thực dân và chiến tranh gây ra, Chủ tịch Hồ Chí Minh tuyên bố: “Mặc dù có cuộc chiến tranh đó và những vết thương do nó gây ra, chúng tôi vẫn luôn luôn là những người bạn của nhân dân Pháp, và chúng tôi không bao giờ lầm lẫn nhân dân Pháp với bọn thực dân. Chúng tôi sẵn sàng và chúng tôi đã nhiều lần tuyên bố muốn có quan hệ về ngoại giao, kinh tế và văn hóa với Chính phủ Pháp. Về những quan hệ với Chính phủ Pháp, chúng tôi chỉ nêu ra những điều kiện của một nướccó chủ quyền và độc lập, tức là những quan hệ đó phải tiến hành trên cơ sở bình đẳng và có đi có lại”.

---------------------------------------------------------------------------------

1) Ngày 2-9-1961, báo L’Humanité đăng bài trả lời phỏng vấn trên đây của Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Sáng, Chủ tịch Hồ Chí Minh đến dự và nói chuyện với Hội nghị sinh viên quốc tế về “Vai trò sinh viên và các tổ chức sinh viên trong việc phát triển nền giáo dục dân tộc”15 do Hội Liên hiệp Sinh viên Việt Nam và Hội Liên hiệp Sinh viên quốc tế phối hợp tổ chức tại Hà Nội.

Nhân danh một “thanh niên già” đã có ít nhiều kinh nghiệm và lấy dẫn chứng bằng chính cuộc đời mình, Chủ tịch đã tâm sự với các đại biểu về thời đại vẻ vang của thanh niên hiện nay. Người kêu gọi thanh niên toàn thế giới trước tình hình trên thế giới hãy còn nhiều thanh niên bị áp bức, bị ngược đãi, cần phải đoàn kết nhau lại, tin tưởng vào khả năng đấu tranh của mình và hòa mình với công nhân và nông dân để đấu tranh tiêu diệt chủ nghĩa thực dân, chủ nghĩa đế quốc, đấu tranh để gìn giữ hòa bình thế giới, để thực hiện sự hợp tác anh em giữa tất cả các dân tộc.

16 giờ, Người đến đặt vòng hoa tưởng niệm các liệt sĩ tại nghĩa trang Mai Dịch.

Tối, Người dự tiệc chiêu đãi do Thủ tướng Phạm Văn Đồng tổ chức nhân dịp kỷ niệm lần thứ 16 Quốc khánh nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.